Kısa cevap
Duygu odaklı terapi, duyguları insan deneyiminin merkezinde gören bir psikoterapi yaklaşımıdır. Kişinin duygularını fark etmesine, onları güvenli bir ortamda yaşayıp anlamlandırmasına ve zorlayan duygu döngülerini dönüştürmesine eşlik eder.
Duygu odaklı terapi nedir?
Duygular neye ihtiyaç duyduğumuzu ve neyin bizim için önemli olduğunu gösteren işaretlerdir. Leslie Greenberg ve çalışma arkadaşlarının geliştirdiği duygu odaklı terapi, duyguları bastırılması gereken bir sorun olarak değil, anlaşılması gereken bir bilgi kaynağı olarak görür.
Aynı adla anılan ve bağlanma kuramına dayanan bir başka gelenek de Sue Johnson'ın çiftlerle çalışmak için geliştirdiği duygu odaklı çift terapisidir. İki gelenek de duyguyu değişimin merkezine koyar.
Seanslarda neler olur?
Terapist, kişinin o anki deneyimine yakından ve empatiyle eşlik eder. Birlikte şunlar üzerinde çalışılır:
- Hissedilen duyguyu fark etmek ve adlandırmak
- Duyguyu güvenli bir ortamda yaşamaya ve keşfetmeye alan açmak
- Duygunun neyi anlattığını ve hangi ihtiyaca işaret ettiğini anlamak
- Takılıp kalınan, zorlayan duyguları yeni ve daha destekleyici deneyimlerle dönüştürmek
Kimler için uygun olabilir?
Araştırmalar, duygu odaklı terapinin özellikle depresif yakınmalar ve ilişkilerde yaşanan zorluklarla çalışırken yararlı olabildiğini gösteriyor. Yoğun ya da karmaşık duygularla baş etmeyi öğrenmek ve kendini daha iyi anlamak isteyen yetişkinler için de uygun olabilir. Uygunluğa ilk görüşmelerde birlikte karar veririz.
Süreç ne kadar sürer?
Araştırmalarda duygu odaklı terapi çoğunlukla 16–20 haftalık seanslar olarak uygulanmıştır. Gerçek süre kişiden kişiye değişir; ilerleyişi belirli aralıklarla birlikte değerlendiririz.
Benim çalışmamda yeri
Ağırlıklı olarak psikanalitik bir zeminde çalışıyorum. Danışanın ihtiyaç duyduğu noktada duygu odaklı terapinin yöntemlerinden yararlanıyorum.
Kaynaklar
- Greenberg, L. S. (2017). Emotion-Focused Therapy (Rev. ed.). American Psychological Association.
- Goldman, R. N., Greenberg, L. S. & Angus, L. (2006). The effects of adding emotion-focused interventions to the client-centered relationship conditions in the treatment of depression. Psychotherapy Research, 16(5), 536–546.
- Elliott, R., Watson, J., Timulak, L. & Sharbanee, J. (2021). Research on humanistic-experiential psychotherapies: Updated review. Bergin and Garfield's Handbook of Psychotherapy and Behavior Change (7. baskı). Wiley.
- International Society for Emotion Focused Therapy (ISEFT). What is EFT? iseft.org
- International Centre for Excellence in Emotionally Focused Therapy (ICEEFT). iceeft.com
Klinik Psikolog Özlem Serpen
Beykent Üniversitesi Psikoloji Bölümü'nün ardından klinik psikoloji yüksek lisansını İstanbul Kent Üniversitesi'nde tamamladı. Ağırlıklı olarak psikanalitik yaklaşımla; ergen, yetişkin, çift ve ailelerle çalışıyor. Hakkında